|
nehalennia Op de
duinovergang aan het einde van de badstraat staat de zogenaamde
Mondriaanbank, met Nehalennia met haar hondje zittend op het
bankje. Nehalennia is een Romeinse inheemse godin, dit wil zeggen
dat ze niet in het hele rijk werd vereerd, maar alleen lokaal.
Door vissers zijn votiefstenen in Domburg en Colijnsplaat (op
Noord-Beveland) boven water gehaald. Schippers naar Engeland
offerden als dank voor een goede overvaart. Helaas is er niks meer
over van de Tempel van Nehalennia, omdat in de Romeinse tijd, de
duinen rij voor het huidge Domburg veel groter was en de
toenmalige nederzetting noordelijker lag. De votiev stenen zijn te
bewonderen in het Zeeuws Museum in Middelburg. In Middelburg is
een school naar deze inheemse godin vernoemd.
Bekijk
hier meer over Nehalennia...
karolingsche burcht
Dit is niet
zozeer een monument, maar hoort wel degelijk bij Domburgs
geschiedenis. In de vroege middeleeuwen heeft op de plek waar nu
plein 't Groentje ligt een burcht gelegen. Deze burcht diende om
de burgers te beschermen tegen aanvallen van de Noormannen
(Vikings) die rond die tijd de Noord-Europese kusten teisterden.
Uit deze tijd is waarschijnlijk ook de naam "Domburg" onststaan,
in de vroege middeleeuwen moet deze nederzetting "Duinburcht"
hebben geheten. Het vlakbij gelegen gebied Duinenburg herrinert
hieraan. In deze tijd lagen er meerdere burchten op Walcheren,
zoals Middelburcht (Middelburg), Zuidburcht (Souburg). Ook bij
Burgh op Schouwen-Duiveland heeft een burcht gelegen. In
Oost-Souburg is de daadwerkelijke plaggenwal van de burcht nog
duidelijk te zien.
kasteel westhove
De overlevering wil, dat de
eerste aanzet voor kasteel Westhove een aarden wal was, die in 836
met palissaden is verstevigd om te kunnen dienen als
verdedigingswerk tegen de invallen van de Noormannen. Vast staat
dat aan het einde van de dertiende eeuw het kasteel in bezit was
van de machtige abten van Middelburg. Het diende in die tijd als
lusthof voor ontvangsten van hoge kerkelijke en wereldlijke
gasten: Floris V, Karel de Stoute, Phillips de Schone en Karel V
moeten er hebben gelogeerd. Later in de geschiedenis werd het
kasteel tijdens de 80-jarige oorlog door de Watergeuzen
grotendeels verwoest. Na de reformatie waren het de welgestelde
kooplieden uit Middelburg, die hun oog op het kasteel lieten
vallen. In de omgeving van het kasteel legden de welvarende
kooplieden van de Verenigde Oostindische Compagnie diverse
buitenplaatsen aan met strakke, symmetrische kenmerken van de
barokke tuinaanleg. Zo ontstond de Manteling: een uit houtgewas
bestaande beschutting tegen de wind. Verschillende buitenplaatsen
zoals Duinbeek, Berkenbosch en Overduin zijn zo ontstaan. Behalve
de buitenplaatsen volgden ook de tuinen de mode van de tijd. Zo
had Westhove aanvankelijk veel kenmerken van de zogenaamde barokke
tuinaanleg: strakke paden, waarbij overal symmetrie te herkennen
was. Later kwam de Engelse landschapsstijl in de mode en werden de
paden van Westhove kronkelig aangelegd. Ook de bosvijvers en het
typisch 'Romeinse Bruggetje' zijn er voorbeelden van. In
Berkenbosch zijn de barokkenmerken nog goed te herkennen. Sinds
1985 huisvest het kasteel een groepsverblijf van de Nederlandse
Jeugdherberg Centrale...
raadhuis (stadhuis)
Gebouw uit
1567 met koepeltoren uit 1822. Aan de voorzijde een 2 zijtrap
gevel. Het raadhuis is in 1822 gerestaureerd. Dit gebouw herrinert
eraan dat Domburg ooit een smalstad geweest is met grafelijke
rechten, dit betekende dat er o.a. een markt gehouden mocht
worden. Waarom Domburg niet tot een "echte" stad uitgegroeid is
weet men niet. De titel smalstad betekende dat Domburg niet
vertegenwoordigd was in de Staten van Zeeland, in tegenstelling
tot andere steden zoals Middelburg, Goes en Zierikzee. Domburg
ontving tegelijkertijd met Westkapelle stadsrechten, ook
Westkapelle was een smalstad.
nederlands hervormde kerk
Na een brand
door bliksem inslag in 1848 zijn alleen de toren en wat muren van
het westelijke gedeeltje van deze kerk uit de 15de eeuw
overgebleven. De bakstenen toren en uitwendig trappenhuis dateert
waarschijnlijk uit de 14de eeuw. De N.H. kerk is in 1956
gerestaureerd. Op monumtendag is het mogelijk deze toren te
beklimmen.
korenmolen weltevreden
Korenmolen
uit 1817 van het type "bovenkruier", bediening van beneden uit. De
molen met het oorspronkelijke maalwerk is iedere zaterdagmorgen in
werking te bezichtigen tussen 8.00-12.00 uur. De molen is in 1972
gerestaureerd.
badpaviljoen
Een groots gebouw voor de
badplaats Domburg, het diende om de adelijke gasten vertier te
bieden. Men kon er op het gemakje biljarten, een buitenlandse
krant lezen of wat drinken. Het word wel eens het "Kurhaus" van
Domburg genoemd. Nu in de 21ste eeuw staat het karakteristieke
gebouw er verlaten en somber bij, het is een rijksmonument al zou
ej dat zo op het blote oog niet zeggen. Maar er is hoop, een
zogenaamde "kanjer subsidie" is toegewezen en een eventuele
grootschalige renovatie en uitbreiding kan ik 2004 van start gaan,
geen moment te vroeg, bij een storm zou het monumentale pand
zomaar in een kunnen storten. Een schitterende animatie van hoe
het nieuwe badpaviljoen er uit moet komen te zien kunt u vinden op
De vrije Domburger.
Bekijk
hier de animatie van het nieuwe badpaviljoen.
borstbeeld mezger
Borstbeeld
ter herinnering aan Dr. Joh. G. Mezger (1838-1909), een
internationaal bekende arts, die zijn patienten uit heel Europa in
de zomermaanden in Domburg behandelde en zo Domburg als kuuroord
internationaal op de kaart zette. Dit is waarschijnlijk het
belangrijkste wat Domburg ooit overkomen is. Een van zijn
patienten was Carmen Sylva, Roemeens koningin en dichteres, de
villa aan het einde van de Noordstraat herinnert nog aan haar
aanwezigheid. Door Dr. Mezgers komst volgden vele adel en
welgestelden en werden er kapitale villa's in de duinen
opgetrokken. Dit zorgde voor de rond de eeuwwisseling arme
Domburgers voor een leuke bijverdienste.
'Domburg vindt als
gezondheidsoord in Europa zijns gelijken niet,' schreef Mezger.
Enkele namen die Domburg aandeden in deze periode zijn; de Duitse
bankiersfamilie Sommerhof (villa Sommerhof, helaas afgebrand in
1949), Fam. Aldenbrück von Brühl (Eau de Cologne tycoon), Prinses
Wilhelmina, de Russische vorst Stroganoff, Koningin Sophie van
Zweden. Schilders zoals Toorop en Mondriaan kwamen af op het
budget van de rijke families.
woonhuis jan toorop
Op het eerste
gezicht is er niks speciaals aan het kleine huisje op de Markt in
Domburg. Het kleine huisje maakt anno 2004 deel uit van "de
Walcherse Dolphijn", een restaurant. Maar toch heeft hier rond de
eeuwwisseling Jan Toorop gewoond. De komst van Jan Toorop trok
andere schilders aan, waarvan Piet Mondriaan een was. In Domburg
begon Mondriaan met zijn expressionistische stijl, wat hem later
in New York en Parijs beroemd maakte. Alleen een ANWB bordje op de
gevel gedenkt nog aan Toorops woonhuis.
de watertoren
De watertoren
op de duinen bij Hoogduin heeft niet zo veel met Domburgs
geschiedenis te maken, maar is wel een markant gebouw. De hoge
toren diende om druk op het water te houden wat zorgde voor
stromend water. Steden als Middelburg en Vlissingen hadden ook een
watertoren. Het gebouw is net ontsnapt aan gewillige
projectontwikkelaars. |